Peygamber -sallallahu aleyhi ve sellem- bir nur muydu yoksa bir insan mıydı?

Peygamber -sallallahu aleyhi ve sellem-‘in, ışıkta bile olsa O’nun gölgesi olmamıştır, sözü doğru mudur?

Hamd, yalnızca Allah’adır.

Peygamberimiz Muhammed -sallallahu aleyhi ve sellem-
Âdemoğlunun hepsinin efendisidir. O,
Âdemoğlundan bir insandır.Bir anne ve babadan dünyaya
gelmiştir.(Her insan gibi) yemek yer ve kadınlarla evlenirdi.
Acıkır ve hastalanırdı. Sevinç ve üzüntü duyardı.O’nun
bir insan olduğuna en açık delil; Allah Teâlâ’nın nefisleri
(canları/ruhları) vefat ettirdiği gibi, O’nun da ruhunu vefat
ettirmiştir (ruhunu kabzetmiştir).Fakat Peygamber -sallallahu aleyhi ve sellem-‘i
diğer insanlardan ayıran özellik ve hususiyet; O’na nübüvvet
(peygamberlik), risâlet (elçilik) ve vahiy verilmesiydi.

Nitekim
Allah Teâlâ bu konuda şöyle buyurmuştur:

(( قُلْ إِنَّمَا أَنَا بَشَرٌ
مِّثْلُكُمْ يُوحَى إِلَيَّ أَنَّمَا إِلَهُكُمْ إِلَهٌ وَاحِدٌ..))

[ سورة الكهف من الآية: 110 ]

“(Ey elçi! O
müşriklere) de ki: Ben, ancak sizin gibi bir insanım.Yalnız
bana (Rabbimden) ilahınızın bir tek ilah olduğu
vahyediliyor…” (Kehf Sûresi: 110)

Peygamber -sallallahu aleyhi ve sellem-‘in insan
oluşu konusundaki durumu; gelmiş-geçmiş bütün nebî ve rasûllerin
durumu gibidir.

Nitekim
Allah Teâlâ bu konuda şöyle buyurmuştur:

(( وَمَا جَعَلْنَاهُمْ جَسَداً لَا
يَأْكُلُونَ الطَّعَامَ وَمَا كَانُوا خَالِدِينَ )) [ سورة الأنبياء الآية: 8 ]

“Biz onları (senden önceki
elçileri), yemek yemez bir ceset (yeme ve içme ihtiyacı olmayan
insanüstü varlıklar) kılmadık 
ve onlar, ebedi (ölümsüz) de değillerdi.”
(Enbiyâ
Sûresi: 8)

Allah Teâlâ, Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve
sellem-‘in kendileri gibi bir insan oluşuna şaşıran ve bunu
garip karşılayan Mekkeli müşriklerin bu görüşünü
reddetmiştir.

Nitekim
Allah Teâlâ bu konuda şöyle buyurmuştur:

(( وَقَالُوا مَالِ هَذَا الرَّسُولِ
يَأْكُلُ الطَّعَامَ وَيَمْشِي فِي الأَسْوَاقِ لَوْلا أُنزِلَ إِلَيْهِ مَلَكٌ
فَيَكُونَ مَعَهُ نَذِيراً ))
[ سورة الفرقان
الآية: 7 ]

“Ve (müşrikler) dediler ki: Bu elçiye (elçi
olduğunu iddiâ edene) ne oluyor ki, (bizim gibi) yemek yiyor ve (rızık
aramak için) çarşı-pazarlarda geziyor? Onunla birlikte
uyarıcı bir melek indirilseydi ya (Allah, onunla birlikte bir
meleği gönderip onun doğru olduğuna şâhitlik etseydi
yâ!)” (Furkân Sûresi: 7)

Bu sebeple Peygamber -sallallahu aleyhi ve sellem-‘in bir
elçi ve insan oluşu
konusunda Kur’an-ı Kerim’in belirlediği
şeyin dışına çıkmak, câiz değildir.

Bunlardan birisi de, Peygamber -sallallahu aleyhi ve
sellem-‘i bir nur veya gölgesi olmayan veyahut da nurdan
yaratılmış bir varlık diye vasfetmek, câiz değildir.
Aksine O’nu böyle vasfetmek (nitelendirmek), Peygamber -sallallahu aleyhi
ve sellem-‘in yasaklamış olduğu dînde aşırıya
gitmektir.

Nitekim Peygamber -sallallahu aleyhi ve sellem- bu konuda
şöyle buyurmuştur: 

(( لاَ تُطْرُونيِ كَماَ أُطْرِيَ
عِيَسى ابْنُ مَرْيَمَ، وَقُولُوا: عَبْدُ اللهِ وَرَسُولُهُ.))
[
رواه البخاري ]

“Meryem
oğlu İsa’nın aşırı bir şekilde övüldüğü
gibi beni övmeyin. (Benim için) Allah’ın kulu ve elçisidir, deyin.”(Buhârî;
hadis no: 6830)

Peygamber -sallallahu aleyhi ve sellem-‘in
sünnetinde sâbit olduğu üzere melekler nurdan yaratılmış,
fakat Âdemoğlundan hiç kimse nurdan yaratılmamıştır.

Nitekim Peygamber -sallallahu aleyhi ve sellem- bu konuda
şöyle buyurmuştur: 

(( خُلِقَتِ الْمَلَائِكَةُ مِنْ
نُورٍ، وَخُلِقَ الْجَانُّ مِنْ مَارِجٍ مِنْ نَارٍ، وَخُلِقَ آدَمُ مِمَّا وُصِفَ
لَكُمْ.))
[ رواه مسلم ]

“Melekler nurdan yaratılmışlardır.Cinler
yalın
(dumansız)
ateşten (alevden) yaratılmışlardır.Âdem
ise size vasfedilen şeyden (size anlatılan topraktan) yaratılmıştır.”
(Müslim; hadis no: 2996)

Değerli âlim Muhammed Nâsıruddîn el-Elbânî
-Allah ona rahmet etsin- şöyle demiştir:

“Bu hadis, insanların dilinde dolaşan:

‘Ey Câbir! Allah, ilk önce senin peygamberinin
nurunu yaratmıştır’ hadisi ile bunun gibi Peygamber -sallallahu
aleyhi ve sellem-‘in nurdan yaratıldığını
söyleyen hadislerin bâtıl olduğuna işâret etmektedir. Bu
hadis, nurdan yaratılanların sadece melekler olduğuna,
Âdem -aleyhisselâm- ve oğullarından hiç kimse
olmadığına apaçık bir delildir. Buna dikkat et ve
sakın gâfillerden olma!” (Silsiletu’l-Ehâdîsi’s-Sahîha; s: 458)
  

İlmî Araştırmalar ve Fetvâ Dâimî Komitesi’ne
aşağıda zikredilen:

“Burada
Pakistan’da Brelviyye tarikatı âlimleri, Peygamber -sallallahu aleyhi ve sellem-‘in
gölgesinin olmadığına inanmaktadırlar. Bu ise, Peygamber -sallallahu aleyhi ve sellem-‘in insan
olmadığına delâlet etmektedir. Bu hadis sahih midir? Peygamber -sallallahu aleyhi ve sellem-‘in
gölgesi yok mudur?”

Soru sorulmuş, bunun üzerine komite bu soruya
şöyle cevap vermiştir:

“Bu söz bâtıldır. Bu söz, Peygamber -sallallahu aleyhi ve sellem-‘in bir
insan olduğuna ve insan yapısı (yaratılış)
bakımından diğer insanlardan farklı
olmadığına, her insanın olduğu gibi O’nun da
gölgesi olduğuna apaçık delâlet eden Kur’an ve sünnetin
naslarına (âyet ve hadislere) aykırıdır. Allah
Teâlâ’nın risâlet (elçilik) özelliği ile kendisine  ikramda bulunması; Allah Teâlâ’nın,
O’nu bir anne ve babadan yaratmış olduğu beşer
vasfından dışarı çıkarmaz.

Nitekim
Allah Teâlâ bu konuda şöyle buyurmuştur:

(( قُلْ إِنَّمَا أَنَا بَشَرٌ
مِّثْلُكُمْ يُوحَى إِلَيَّ أَنَّمَا إِلَهُكُمْ إِلَهٌ وَاحِدٌ..))

[ سورة الكهف من الآية: 110 ]

“(Ey elçi! O
müşriklere) de ki: Ben, ancak sizin gibi bir insanım.Yalnız
bana (Rabbimden) ilahınızın bir tek ilah olduğu
vahyediliyor…” (Kehf Sûresi: 110)

Yine
şöyle buyurmuştur:

(( قَالَتْ لَهُمْ رُسُلُهُمْ إِن نَحْنُ
إِلاَّ بَشَرٌ مِثْلُكُمْ وَلَـكِنَّ اللّهَ يَمُنُّ عَلَى مَنْ يَشَاءُ مِنْ عِبَادِهِ
وَمَا كَانَ لَنَا أَنْ نَأْتِيَكُمْ بِسُلْطَانٍ إِلاَّ بِإِذْنِ اللّهِِ وَعلَى
اللّهِِ فَلْيَتَوَكَّلِ الْمُؤْمِنُونَ )) [ سورة إبراهيم الآية: 11 ]

“(Kavimlerinin
kendileri hakkında söylediklerini işittiklerinde) elçileri
onlara şöyle demişlerdi: Biz gerçekten sizin (dediğiniz)
gibi birer insanız.Fakat Allah, kullarından dilediğine lütufta
bulunur (ve onu elçi olarak seçer).Allah’ın izni (ve tevfiki)
olmadıkça biz, size apaçık bir delil getiremeyiz.Mü’minler, (her
işlerinde) yalnızca Allah’a tevekkül etsinler.” (İbrahim
Sûresi: 11)

Peygamber -sallallahu aleyhi ve sellem-‘in
Allah’ın nurundan yaratılmış olduğuna dâir rivâyet
olunan hadise gelince, bu uydurma (mevzû) bir hadistir.” (İlmî Araştırmalar ve Fetvâ Dâimî Komitesi
Fetvâları; c: 1, s: 464)

Bu konuda (4509)
ve (6084) nolu soruların cevaplarına bakabilirsiniz.