İnsan veya ayı gibi bazı hayvanları temsil eden maskeli elbiseleri çocuk programlarında veya onlara mutluluk ve eğlendirmek amacıyla katılmak için giymenin hükmü nedir?

Bütün övgüler Allah’adır.

Çoğu ilim ehli çocukların oyuncaklarına ruh
olmayan resimler ise ruhsat vermişlerdir. Ebu Davud (4932) hadisle
Aişe (r.a.) rivayet etmiştir. O (r.a.) şöyle belirtti:

(Allah’ın Peygamberi –sallallahu aleyhi ve selem- Hayber veya
Tebuk Savaşından gelmişti. Heybesinde bir perde vardı.
Rüzgâr geldi ve örtüyü kaldırdı. Örtünün altında
Aişe’nin oyun kızları vardı. Sordu: bunlar ne ya Aişe?
O da: kızlarım diye cevap verdi. Oyunlarının arasında
hamurdan yapılmış iki kanadı olan bir at gördü. Sordu:
Onların ortasında gördüğüm şey nedir?

Cevapla:

At dedi. Ve yine sordu: Bu üzerinde olan nedir? İki kanat diye
cevapladı. İki kanadı olan bir at mı?!

Cevapla:

Süleyman’ın (a.s.) kanatları olan atları olduğunu
işitmedin mi? Belirtti: dişleri görününceye kadar güldü.) Ebu
Davud sahihinde ki bu hadisi Elbani sahih olduğunu belirtmiştir.

Buhari (5779) ve Muslim (2440) hadislerinde Aişe (r.a.)
şöyle buyurduğunu rivayet ettiler:

“Peygamberin- sallallahu aleyhi ve selem- yanında iken oyuncak
kızlarla oynardım. Benim kız arkadaşlarım da benimle
birlikte oynarlardı…” Hadis-i Şerif.

Bu durum oyuncaklar ve yapılan oyunlar için geçerlidir. Bu
meselede meşhur bir tartışma vardır. İlim ehlinden
çocukların oyuncaklarını eğer aslan, kaplan vb. hayvan
suretinde olanlarını yasaklayanlar vardır. Kimi de bu konuda
ruhsat vermiştir.

Bakınız: “İslam Fıkhında tasvirin ahkâmı”
sayfa 241-261 Fetava Nurun ala’d-Derb, Şeyh İbn Useymin, bant
numarası (374) a yüzü.

Genel anlamda oyuncakların caiz olması durumuna gelince;
ayı gibi resmi yapılmış bir kostümü giymek ve onun
yaptığı hareketleri yapmanın ve onun gibi yürümenin iki
sakıncası vardır: hayvana benzemek, bir resmi veya resim olan
bir şeyi giyinmek.

Şeyh İbn-i Useymin yapışkan lensler hakkında
ise: eğer bunlar hayvan gözlerini anımsatıyorsa mesela kedi
veya tavşan yâda başka hayvanların gözlerin
şekillerini gösteriyorsa bu durum caiz değildir. Çünkü
hayvanlara benzemek Kitab ve Sünnette ancak kınama makamında
gelmiştir. Allah şöyle buyurmaktadır: “Ayetlerimizi
kendisine verdiğimiz kimsenin haberini onlara anlat: Onlardan
sıyrıldı da şeytana tabi oldu ve sapıtanlardan oldu.
İsteseydik onu onunla yüceltirdik ancak o toprağa
yapıştı ve arzusuna tabi oldu. Bu kimsenin misali üzerine
gittiğinde ve onu terk ettiğinde soluyan köpeğe benzer.
İşte aynı durum bizim ayetlerimizi yalanlayan bir topluluğa
benzer. Kıssaları anlat umulur ki ciddice düşünürler.
Kendilerine yazık eden ve ayetlerimizi yalanlayan toplulukların
örneği ne de kötü!” ve Allah Teâlâ şunu buyurmakta:
“Tevrat’ı taşıyanların örneği kitaplar
taşıyan eşeğe benzer ki onu gereği gibi
taşımadılar.  Allah’ın
ayetlerini yalanlayan kimselerin topluluğu ne kötü! Allah zalimlerin
topluluğunu hidayet etmez.” Ve peygamber sallallahu aleyhi ve selem
şöyle buyurdu: Cuma günü İmam hutbe verirken konuşan kimse
kitapları taşıyan eşeğin örneği gibidir.”
“Fetava nurun ala’d-derb”

Bakınız: Şeyhul-İslam İbn-i Teymiye’nin
“Mecmuul-Fetava” (32.256-260) orada hayvanlara benzemenin ve onların
hareketlerini ve seslerini taklit etmenin yasaklanmasına dair
ayrıntılı bilgi bulunmaktadır.

Şeyh Dr. Ahmed bin Muhammed el-Hudayri’ye soruldu. Kendisi
İmam Muhammed bin Suud İslam Üniversitesi öğretim
üyesidir -Allah onu korusun-:

Biz çocuklar için tiyatro yapan bir grubuz. İdealist
programları tiyatro sahnesinde veya tatil yerlerinde sunuyoruz.
Çocuklarla birlikte akrabaları, anne-babaları da geliyorlar.
Erkekleri kadınlardan ayırıyoruz. Çocukları ise
ön saftaki koltuklara oturtuyoruz. Bazı gençler tilki veya ayı
yâda salatalık veya portakal şeklinde kostümler giyiyorlar.

Soru:

Böylesi elbiseleri giymek ve tiyatro yapmak caiz midir?

O şöyle cevapladı:

Eğer çocukların faydalandığı hedefi olan
programlar tiyatroda sunuyorsanız ve burada erkekler ile kadınlar
arasında karma bir oturma yoksa bunu yapmak da bir beis yoktur. Ancak bir
müslümanın hayvanlara benzer duruma düşmesi olamaz. Çünkü
burada kendisini aşağılama vardır. Oysa Allah onu
aklıyla şerefli kılmıştır. Hayvanların ve
bitkilerin yerine geçmek Kur’an ve Sünnette ancak kınama noktasında
vardır. Eğer bu kukla hayvanlar mücessem ise bu caiz değildir.
Çünkü bu tasvir durumuna girmektedir ve naslar onu haram
kılmıştır. Cansız varlıkların
kuklalarına gelince onu giymede ve kullanmada bir beis yoktur.” Bitti.
“Mevqıul-İslamul-Yevm”den 
alınmadır.

İnsan ve hayvan resmi olan bir giysi giyinmek caiz değildir.

“Metalibu Ulun-Nuha”nın (353/1) de şunu belirtir: Ebu
Talha’nın hadisine göre erkek ve kadına içinde hayvan sureti
bulunan elbise giymek haramdır. Şöyle dedi: Allah Resulü
–sallallahu aleyhi ve selem-den işittim buyuruyor: “Suret veya köpek
resmi bulunan eve melekler girmez.” Müttefekun aleyh” bitti.

Şeyh İbn-i Useymin’e –Allah ona rahmet etsin- hayvan veya
insan sureti bulunan bir elbiseyi giymenin hükmü soruldu?

O şu cevabı verdi: İçinde hayvan veya insan sureti
bulunan bir elbiseyi giymek caiz değildir. Ve aynı şekilde
Gıtra veya Şimağ yâda buna benzer giysilerde insan veya hayvan
resmi bulunan bir giysi giymek de caiz değildir. Çünkü Peygamber
-sallallahu aleyh ve selem-den sabit olan bir hadiste şunu
buyurmuştur: “İçinde suret olan eve melekeler girmez.” Bitti.

Bundan anlaşılacağı gibi hayvan şeklinde
yapılan bir giysiyi giyinmek emre karşı gelmekte ve üzerinde
hayvan resmi olan gömlek gibi normal elbiseleri giymekten daha etkilidir.

Bununla da açığa çıktı ki insan veya hayvan
şeklindeki bir kostümü zikrettiğiniz gibi eğer bundan amaç
çocukların programlarına katılmak ve onları
eğlendirmek bile olsa giyinmeye ruhsat yoktur.

Allah en iyi bilendir.