İki bayram namazın hükmü

Allah’a hamd olsun.

Alimler
bayram namazları hakkında üç görüşe
ayrılmışlardır:

Birinci görüş: Müekked sünnettir, Bu görüş İmam Malik ve
İmam Şafii mezhebidir.

İkinci görüş: Farzı kifayettir buda İmam Ahmed’in
mezhebidir.

Üçüncü görüş: Her Müslümana vaciptir. böylece her erkeğe
vacip olup özürsüz bırakan günahkar olur. Buda İmam Ebu
Hanife’nin mezhebidir. Ayrıca İmam Ahmed’ten böyle bir rivayet
mevcuttur. Ayrıca bu görüşü seçenlerden biride; Şeyhul
islam İbn Teymiye ve Şevkani rahimehumellah.[1]

Üçüncü
görüş sahipleri birkaç öne sürdükleri delillerden bir
kısmı şöyledir:

“O
hâlde, Rabbin için namaz kıl, kurban kes.”([2])
Ayeti

İbn
Kudame “Elmuğni” de şöyle demiştir: bu ayetin meşhur
tefsirinden maksat bayram namazıdır.

Alimlerin
bazıları bu ayetten maksat namazın umumudur bayram namazına
özel değil demişlerdir, ayetin manası: namaz ve kurban
kesmekle Allah’ı birlemektir. “ey Muhammed! De ki: “Şüphesiz benim
namazım da, diğer ibadetlerim de, yaşamam da, ölümüm de
âlemlerin Rabbi Allah içindir.”([3])
Ayeti gibi yorumlanır.

Ayetin
anlamı bu şekilde tefsir edilmesi İbn cerir ([4]) ve İbn
kesir([5]) de
katılmıştır.

Böylece
ayette bayram namazın vacip olduğuna dair delil bulunmamaktadır.

1-     

Rasulullah sallallahu aleyhi ve sellem
namaza çıkılmasını emretti hatta kadınlarında
çıkmalarını emretmiştir.

Ummu Atiyye radiyallahu anhe şöyle dedi:
Rasulullah sallallahu aleyhi ve sellem Fıtır ve kurban
bayramında; genç, hayızlı ver ergn kızları bayrama
çıkarmamızı emretti, Hayızlı kadınlar ise namaz
kılmazlar ancak oradaki Müslümanların hayırlı
dualarına şahit olurlar. Dedim ki ey Allah’ın resulü: birimizin
çıkacak elbisesi olmaz dediki: elbisesi olan kardeşini de kendi
elbisesinden giydirsin.  Dedi.

Bu hadisle bayram namazın vacip olduğuna delil
getirmek bir önceki ayetten daha güçlüdür.

Şeyh İbn Useymin: “Kanaatim bayram namazın
farzı ayn olmasıdır. Erkeklerin bunu bırakmaları caiz
değildir. Çünkü Rasulullah sallallahu aleyhi ve sellem
kadınları bekar ve ergen kızların bile namaza çıkarılmasını
emretmiştir. Hatta hayızlı kadınlarında namaza
çıkmalarını emretmiştir. Fakat onlar namaz kılmazlar..
Bu da namazın önemini pekiştirmektedir. ([6])

Şeyh İbn Baz: farzı ayn görüşü
ile ilgili şöyle demiştir: “ bu görüşün delillerine
bakıldığında diğer görüşlerden daha
açık ve doğru görüşe daha yakın olduğu
görülecektir.([7])

[1] – El mecmu 5/5, El muğni 3/353, El insaf 5/316, El
İhtiyarat s: 82

[2] – Kevser /2

[3] – Enam /162

[4] -12/724

[5] – 8/502

[6]–  Mecmu el fetava:
16/214

[7] – Mecmu el fetava 7/13