Peygamberimiz Muhammed -sallallahu aleyhi ve sellem-‘in, yaratılmışların en fazîletlisi olduğuna dâir (Kur’an ve sünnette) bir delil gelmiş midir?

Hamd, yalnızca Allah’adır.

Peygamber -sallallahu aleyhi ve sellem-‘in fazîletleri ve
hususiyetleri hakkında pek çok deliller gelmiştir. -Bildiğimiz
kadarıyla- Peygamber -sallallahu aleyhi ve sellem-‘in
yaratılmışların en fazîletli olduğuna dâir açık
bir ifâde (âyet veya hadis) gelmemiştir.Fakat Peygamber -sallallahu aleyhi
ve sellem-‘in “en fazîleti beşer” (insan) ve
“Âdemoğlunun efendisi” gibi ifâdeler gelmiştir.

Nitekim Ebu Hureyre’den -Allah ondan râzı olsun-  rivâyet olunduğuna göre o
şöyle demiştir:

“Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve
sellem- şöyle buyurdu:

(( أَنَا سَيِّدُ وَلَدِ آدَمَ يَوْمَ
الْقِيَامَةِ، وَأَوَّلُ مَنْ يَنْشَقُّ عَنْهُ الْقَبْرُ، وَأَوَّلُ شَافِعٍ،
وَأَوَّلُ مُشَفَّعٍ.))
[ رواه مسلم ]

“Ben, kıyâmet günü Âdem
oğlunun efendisiyim.Kabri ilk açılacak (haşrolunmak
için kabrinden ilk çıkacak) ben olacağım.İlk şefaat edecek ve
şefaati ilk kabul edilecek de ben olacağım.” (Müslim; hadis no: 4223)

İslâm
âlimleri, Peygamberimiz
-sallallahu aleyhi ve sellem-‘in fazîletleri hakkında gelen bu ve
bunun dışındaki naslardan (ifâdelerden), Muhammed -sallallahu
aleyhi ve sellem-‘in, yaratılmışların en fazîletlisi olarak
anlamışlardır.

Nitekim İmam Nevevî -Allah ona rahmet etsin-, Sahih-i Müslim’in Şerhi’nde şöyle
demiştir:

“Bu hadis, Peygamber -sallallahu aleyhi ve sellem-‘in
bütün yaratılmışların en fazîletlisi olduğuna bir
delildir.Çünkü Ehl-i sünnet ve’l-cemaatin mezhebi (görüşü);
Âdem oğlu meleklerden daha fazîletlidirler.Âdem oğlunun
ve diğerlerinin (cinlerin) de en fazîletlisi, Muhammed -sallallahu aleyhi
ve sellem-‘dir.”

Peygamber -sallallahu aleyhi ve sellem-‘in
yaratılmışların en fazîletlisi vasfı hakkında
İslâm âlimleri birbiri ardınca görüş belirtmişlerdir.

Sözü
fazla uzatmamak için burada âlimlerin bu konuda sözlerinin geçtiği
kitaplarının sayfalarına işâret edeceğiz:

1.      

İmam
Şâfiî -Allah
ona rahmet etsin-: “el-Umm”; c: 1, s: 167.

2.      

İmam
Abdurezzak es-San’ânî
-Allah
ona rahmet etsin-: “el-Musannef”; c: 2, s: 419.

3.      

Şeyhulislâm İbn-i Teymiyye -Allah ona rahmet etsin-:
“Mecmû’u’l-Fetâvâ”; c: 1, s: 313 ve c: 5, s: 127, 468.

4.      

İbn-i Kayyim
-Allah ona rahmet etsin-:
“Tehzîbu’s-Sunen”; hadis no: 1787 (“Avnu’l-Ma’bûd’dan).

5.      

İbn-i Hacer el-Askalânî
-Allah ona rahmet etsin-:
“Fethu’l-Bârî”; 6229 nolu hadisin şerhi.

6.      

el-Merdâvî
-Allah ona rahmet etsin-: “el-İnsâf”;
c: 11, s: 422.

7.      

el-Alûsî
-Allah ona rahmet etsin-:
“Rûhu’l-Meânî”; c: 4, s: 284.

8.      

et-Tâhir b. Âşûr
-Allah ona rahmet etsin-:
“Tefsiru’t-Tahrîr ve’t-Tenvîr”; c: 2, s: 420.

9.      

  Abdurrahman b. Nâsır es-Sa’dî
-Allah ona rahmet etsin-:
“Teysîru’l-Kerîmi’r-Rahmân fî Tefsîru Kelâmi’l-Mennân”; s: 51, 185,
699).

10.  

Muhammed el-Emîn eş-Şenkitî
-Allah ona rahmet etsin-:
“Edvâu’l-Beyân”; c: 9, s: 215.

11.  

Abdulaziz b. Baz
-Allah ona rahmet etsin-:
“Mecmû’ul-Fetâvâ”; c: 2, 76, 383.

İlmî Araştırmalar ve Fetvâ Dâimî Komitesi âlimlerine:

“Peygamber
-sallallahu aleyhi ve sellem- için; beşerin en
hayırlısı mı yoksa yaratılmışların en
hayırlısı mı diyelim? Pek çok insanın dediği gibi
O’nun yaratılmışların en hayırlısı olduğuna
dâir bir delil var mıdır?”

 Diye
sorulmuş, bunun üzerine komite bu soruya şöyle cevap
vermiştir:

“Allah
Teâlâ’nın kendisine bahşettiği bir çok büyük fazîletler ve
kıymetli özellikler gereğince, 
Peygamberimiz Muhammed -sallallahu aleyhi ve sellem-‘in Rabbi
katında ne kadar büyük bir kıymete ve yüksek makama sahip
olduğunu açıklayan Kur’an ve sünnetten pek çok deliller
gelmiştir.

Muhammed
-sallallahu aleyhi ve sellem-‘in yaratılmışların en
fazîletlisi, Allah katında en kıymetlisi ve O’nun katında
yaratılmışlar içerisinde makamı en büyük olduğuna
delâlet eden Allah Teâlâ’nın şu sözüdür:

(( وَلَوْلاَ فَضْلُ اللّهِِ عَلَيْكَ
وَرَحْمَتُهُ لَهَمَّتْ طَآئِفَةٌ مُنْهُمْ أَنْ يُضِلُّوكَ وَمَا يُضِلُّونَ
إِلاُّ أَنْفُسَهُمْ وَمَا يَضُرُّونَكَ مِنْ شَيْءٍ وَأَنْزَلَ اللهُ عَلَيْكَ
الْكِتَابَ وَالْحِكْمَةَ وَعَلَّمَكَ مَا لَمْ تَكُنْ تَعْلَمُ وَكَانَ فَضْلُ
اللهِ عَلَيْكَ عَظِيماً ))
[ سورة النساء الآية: 113 ]       

“(Ey elçi!) Eğer
Allah’ın lütfu ve rahmeti üzerinde olmasaydı, onlardan bir kesim seni
(hak yolundan) saptırmaya çalışırdı.Halbuki
onlar,kendilerinden başkalarını saptıramazlar. (Allah
seni koruduğundan dolayı) sana bir zarar veremezler. Allah, sana
kitabı (Kur’an’ı) ve hikmeti (Kur’an’ı açıklayan
sünneti) indirmiş, bilmediğini öğretmiştir (daha
önce bilmediğin şeylere hidâyet etmiştir).Allah’ın
senin üzerindeki lütfu çok büyük olmuştur.” (Nisâ Sûresi: 113)

Allah
Teâlâ’nın, Muhammed -sallallahu aleyhi ve sellem-‘e bahşettiği fazîletlerin
türlerini saymak zordur.

Bu
fazîletlerden bazıları şunlardır:

1.      

Allah -azze ve celle- O’nu halil
(dost) edinmiştir.

2.      

Allah Teâlâ, O’nu rasûllerin sonuncusu
kılmıştır.

3.      

Allah Teâlâ, O’na kitapların en
fazîletlisi Kur’an’ı indirmiştir.

4.      

Allah Teâlâ, O’nun risâletini,
kıyâmet gününe kadar hem cinler, hem de insanlar için umumî
kılmıştır.

5.      

Allah Teâlâ, O’nun geçmiş ve
gelecekte bütün günahlarını
bağışlamıştır.

6.      

Allah Teâlâ, O’na, kendisinden
önceki bütün peygamberlerden daha fazla mucizelerle desteklemiştir.

7.      

Muhammed -sallallahu aleyhi ve sellem-,
Âdem oğlunun efendisidir.

8.      

Muhammed -sallallahu aleyhi ve sellem-,
kabri ilk açılacak (haşrolunmak için kabrinden ilk çıkacak) olandır.

9.      

Muhammed -sallallahu aleyhi ve sellem-,
ilk şefaat edecek olandır.

10.  

 Muhammed -sallallahu aleyhi ve sellem-, şefaati
ilk kabul edilecek olandır.

11.  

Kıyâmet gününde “Hamd
Sancağı” Muhammed -sallallahu aleyhi ve sellem-‘in elinde
olacaktır.

12.  

Muhammed -sallallahu aleyhi ve sellem-,
kıyâmet gününde “Sırat”ı ilk geçecek olandır.

13.  

 Kıyâmet gününde cennetin
kapısını ilk olarak Muhammed -sallallahu aleyhi ve sellem- açacaktır.

14.  

 Cennete ilk olarak Muhammed -sallallahu aleyhi
ve sellem- girecektir…

Bunun
dışında Kur’an ve sünnette gelen daha bir çok hususiyetler ve
kerâmetler Muhammed -sallallahu aleyhi ve sellem- verilmiştir.

Bütün
bunlar; Muhammed -sallallahu aleyhi ve sellem-‘in makam olarak Allah Teâlâ
katında yaratılmışların en fazîletlisi olduğu
konusunda İslâm âlimlerinin görüş birliğine
varmalarına sebep olmuştur.

Nitekim Şeyhuslislâm İbn-i Teymiyye -Allah ona rahmet etsin- bu konuda
şöyle demiştir:

“Müslümanlar,

Muhammed -sallallahu aleyhi ve sellem-‘in, makam
olarak Allah Teâlâ katında yaratılmışların en yücesi
olduğu, O’nun makamından daha büyük bir makama hiçbir
yaratılmışın sahip olmadığı ve O’nun
şefaatinden daha büyük şefaatin olmadığı konusunda
ittifak etmişlerdir.”

Yukarıda
zikredilen şeylerden Peygamberimiz
Muhammed -sallallahu aleyhi ve sellem-‘in, nebîlerin en fazîletlisi, hatta
yaratılmışların en fazîletlisi ve Allah Teâlâ katında
en büyük makama sahip olduğu açıkça anlaşılmaktadır.

Fakat bütün
bu fazîletler ve büyük hususiyetlere rağmen Muhammed -sallallahu aleyhi ve
sellem- beşer olmanın üzerine çıkarılmamalıdır.Bundan
dolayı Allah’ı bırakıp da O’na yalvarıp yakarmak ve
O’ndan yardım dilemek, câiz değildir.

  Nitekim
Allah Teâlâ bu konuda şöyle buyurmuştur:

(( قُلْ إِنَّمَا أَنَا بَشَرٌ مِثْلُكُمْ
يُوحَى إِلَيَّ أَنَّمَا إِلَهُكُمْ إِلَهٌ وَاحِدٌ فَمَنْ كَانَ يَرْجُو لِقَاء
رَبِّهِ فَلْيَعْمَلْ عَمَلاً صَالِحاً وَلا يُشْرِكْ بِعِبَادَةِ رَبِّهِ
أَحَداً )) [ سورة الكهف
الآية: 110 ]

“(Ey elçi! O
müşriklere) de ki: Ben, ancak sizin gibi bir insanım. Yalnız
bana (Rabbimden) ilahınızın bir tek ilah olduğu
vahyediliyor. Artık kim, (azabından korkmak ve sevabını ümit etmek sûretiyle) Rabbine
kavuşmayı arzu ederse, sâlih amel işlesin ve ibâdette Rabbine
hiç kimseyi ortak koşmasın.”

(Kehf
Sûresi: 110)

Muvaffakiyet,
Allah Teâlâ’dandır.

Allah
Teâlâ, Peygamberimiz Muhammed’e, O’nun âile halkına ve ashâbına salât
ve selâm eylesin.” (İlmî
Araştırmalar ve Fetvâ Dâimî Komitesi Fetvâları; c: 26, s:
35)

Abdulaziz
b. Abdullah b. Baz

Abdullah b.
Ğudeyyân

Salih
el-Fevzân

Bekr Ebu Zeyd

Değerli âlim Muhammed b. Salih el-Useymîn
-Allah ona rahmet etsin- bu konuda bir bir
nas (delil) gelmediği için görüş belirtmemiş ve
şöyle demiştir:

“Âlimlerce
bilinen meşhur görüş; Muhammed -sallallahu aleyhi ve sellem-
için yaratılmışların en fazîletlisi denilmesidir.

Nitekim
şâir şöyle demiştir:

Yaratılmışların
en fazîletlisi tartışmasız Peygamberimiz’dir…

Ayrılığa
düşmekten daha melânetli bir durum yoktur.

Fakat bu
konuda Kur’an ve sünnetten nas geldiği için en ihtiyatlı ve en uygun
olanı şöyle dememizdir:

“Muhammed
-sallallahu aleyhi ve sellem- Âdem oğlunun efendisidir. Beşerin
en fazîletlilisidir. Nebîlerin en fazîletlisidir….vb”

Bu günüme
kadar, Peygamber -sallallahu aleyhi
ve sellem-‘in her şeyde tartışmasız
yaratılmışların en fazîletlisidir diye bir şey
bilmiyorum…

Bu
konularda insan için en uygun olan; nas (Kur’an ve sünnetten delil)
gelip-gelmediğini araştırmasıdır.

Örneğin
bir kimse:

– Allah
Teâlâ, genel olarak Âdem oğullarını bütün mahlukata üstün
kılmış mıdır? dese, ona şöyle deriz:


Hayır. Çünkü Allah Teâlâ buyurdu ki:

   
(( وَلَقَدْ كَرَّمْنَا بَنِي آدَمَ
وَحَمَلْنَاهُمْ فِي الْبَرِّ وَالْبَحْرِ وَرَزَقْنَاهُمْ مِنَ الطَّيِّبَاتِ وَفَضَّلْنَاهُمْ
عَلَى كَثِيرٍ مِمَّنْ خَلَقْنَا تَفْضِيلاً )) [ سورة الإسراء الآية: 70 ]

“Andolsun ki biz, Âdemoğlunu (onlara
akıl vermek ve elçiler göndermek sûretiyle) mükerrem
kıldık (ve kâinatta olan her şeyi onların emrine
verdik). Karada ve denizde taşıdık (onları
taşıması için karada hayvanları, denizde de gemileri
onların emrine verdik). Ve onları temiz nimetlerden (yiyecek
ve içeceklerden) rızıklandırdık.Onları, yarattıklarımızın
çoğuna üstün kıldık.”
(İsrâ
Sûresi: 70)

Allah Teâlâ
bu âyette

“bütün
yarattıklarımıza üstün kıldık”
buyurmamıştır.

Bundan
dolayı bu gibi ifâdeleri kullanırken insanın, sadece Kur’an ve
sünnetten delili gelen şeye bağlı kalması ve onun
dışına çıkmaması gerekir.

Allah’a
hamd olsun biz, Muhammed -sallallahu aleyhi ve sellem- peygamberlerin
sonuncusu, rasûllerin en şereflisi, onların en fazîletlisi ve Allah
Teâlâ katında en kıymetlisi olduğunu biliyoruz.

Bunların
Kur’an ve sahih sünnetten delilleri bilinmektedir ve meşhurdur.Eğer
sahih bir delil gelmemişse, şüphesiz ki bu konuda ihtiyatlı
olan; bundan sakınmak ve kaçınmaktır. Fakat bu ifâde
(yaratılmışların en fazîletlisi), pek çok âlimce bilinmekte
ve onların şöyle dediklerini görürsünüz:

“Şüphesiz
ki Muhammed -sallallahu aleyhi ve sellem- yaratılmışların
en fazîletlisidir.” (Açık Kapı Görüşmesi; c: 11, s:
53)