Meyve, sebze ve peynir gibi gıdaları Ramazan gündüzünde satmanın hükmü nedir? Şayet alan kişi Müslüman değilse ve bu gıdaları evinde iftardan önce yiyecek ise bu gıdaları satmanın hükmü nedir?

Allah’a
hamd olsun,

Hasta
veya yolcu gibi özür sahibi olanlara hariç Ramazan gündüzünde yemek yiyen
kimseye yiyecek satmak caiz değildir. Bu konuda Müslüman veya gayri muslim
arasında fark yoktur. Çünkü tercihli görüşe göre
kâfirler, fer’i hükümlere muhatap kabul edilirler. Onlara Ramazan gündüzünde
yemek yemeleri caiz olmamakla birlikte onlara bu konuda yardım etmek veya
işlerini kolaylaştırmak ta caiz değildir.

Nevevi
rahimehullah şöyle dedi: Mezhebin doğru görüşü ve bir
çok tahkikçinin görüşüne göre kafirler, şeriat hükümlerine
uymak zorundadırlar. Bu nedenle Müslümanların ipek giymeleri haram olduğu
gibi kefirlerde giymeleri yasaktır.”[1]

El
Kevkebul munir kitabının 1/500 sayfasında ise şöyle
söylemektedir: “Kafirler, fer’i hükümlere muhataptır, yani
namaz, zekat ve oruç gibi şer’i hükümlerle yükümlüdürler. İmam Ahmed,
Şafii, Eşariye, Ebu Bekir Razi, Kerhi, İmam Malik, Kadi Abdul
Vehhap, EbulVelid el baci gibi alimler bu görüştedirler. Çünkü
ayetler onlarıda kapsar. Örnek “Ey insanlar! Rabbinize ibadet
edin”, “Ey kullarım! Benden korkun”, “Namaz
kılın ve zekat verin” ,”sizin üzerinize oruç farz
kılındı”, ” Yolculuğuna gücü yetenlerin
haccetmesi, Allah’ın insanlar üzerinde bir
hakkıdır.”,   
“Ey Adem oğulları!”, “Ey basiret
sahipleri”.

Bununla birlikte onlar
iman etmek ve İslam’a girmekle de mükelleftirler.

Kafirlerin şeriatın
fer’i hükümleriyle muhatap olduğuna dair delillerden biride şu
ayettir: Sizi şu yakıcı ateşe sokan nedir? (Diye sorarlar).
Onlar şöyle derler: “Biz namaz kılanlardan değildik.”
Yoksula yedirmezdik.”[2]  Onlar, Allah ile beraber başka bir ilâha
kulluk etmeyen, haksız yere, Allah’ın haram
kıldığı cana kıymayan ve zina etmeyen kimselerdir. Kim
bunları yaparsa ağır azaba uğrar. Kıyamet günü onun
azabı kat kat artırılır ve horlanmış olarak orada
ebedî kalır.”[3]

İmam
Gazali rehimehullah şöyle dedi: “Ayet; küfür, öldürme ve
zinayı birlikte yapana azap kat kat artırılırken, sadece
kafir olan yiyip içen bu durumda olmaya bilir.

[4]

Yüce
Allah, Şuayb kavmini küfürle birlikte terazide hile yaptıkları
için kötülemiş. Aynı şekilde Lut kavmini, küfürle birlikte
erkeklerle cinsellik yaptıkları için kötülemiştir.

Şafi
ve, Hanbeli bu görüştedirler. Aynı şekilde Maliki mezhebinin
çoğunluğu bu görüştedirler. Ayrıca bu, Irak’lı
Hanefilerin görüşüdür.

[5]

Alimlerden
bir gurup, Ramazan gündüzünde kafirlere yemek satmanın haram olduğunu
söylemişler.

Mükellef
Müslümana da hüküm aynıdır. Çünkü bu durumda günaha sebep
olmak var ve günahta yardımlaşma mevcuttur. Ayrıca kafirlerde
İslamın fer’i hükümlerine muhataptırlar.

[6]

Kafiri
iftar etmekten alıkoymamak, iftarın ona haram olmasıyla
çelişmez. Çünkü fer’i hükümlerle de muhataptır. Fetvaya
göre bir Müslüman paralı veya parasız zimmi birisine Ramazan
gündüzünde su içirmesi  haramdır.
Çünkü bu durumda günaha yardım etmek vardır.[7]

Alimlerin
cumhuruna göre haram amaçlanan her şey, harama götüren her
davranış haramdır. Böylece haram amaçlayan müşteriye
bir şey satmak caiz değildir.

Şervani
ve İbn Kasım el İbadi’ye göre, bir Müslüman Ramazan
gündüzünde yemek yiyecek bir kafire yiyecek satması caiz değildir. El
Ramli bu şekilde fetva vermiştir. Çünkü bu günaha yardım
etmektir. Ve kafirlerde şeriatın fer’i hükümleriyle
muhataptırlar.

En iyisini Allah bilir.

[1] Şerh Muslim 14/39

[2] Muddessir 42-44

[3] Furkan 68-69

[4] Gazali elmustasfa 74

[5] El mevsua fıkhiye 35/20

[6] Nihayetul muhtac 3/471

[7] Şerh menhec tullap 10/310