Çocuklara hac sevabı yazılır mı?

Hamd, yalnızca Allah’adır.

Peygamber -sallallahu aleyhi ve sellem-‘in sahih sünneti, küçük çocuğa haccın olacağına
ve bu haccından dolayı kendisine sevap yazılacağına
delâlet etmiştir.Fakat bu hac, ömürde bir defa yerine getirmesi
gereken “Haccetu’l-İslâm”ın yerine geçmez.

Nitekim İbn-i Abbas’tan -Allah ondan ve babasından râzı olsun- rivâyet
olunduğuna göre, o şöyle demiştir:

(( رَفَعَتِ امْرَأَةٌ صَبِيًّا لَهَا
فَقَالَتْ يَا رَسُولَ اللهِ! أَلِهَذَا حَجٌّ؟ قَالَ: نَعَمْ وَلَكِ أَجْرٌ.))

[ رواه مسلم ]

“(Vedâ
haccında) bir kadın küçük çocuğunu yukarı
kaldırarak şöyle dedi:

– Ey Allah’ın
elçisi! Buna hac var mıdır?

Rasûlullah
-sallallahu aleyhi ve sellem- buyurdu ki:

-Evet
(vardır),
(ona hac yaptırdığından dolayı) sana da ecir vardır.”
(Müslim; hadis no: 2378)

İmam Nevevî
-Allah ona rahmet etsin- “Müslim’in Şerhi”nde şöyle
demiştir:

“Bu
hadis,”Haccetu’l-İslâm’ın yerine geçmiş olmasa bile,’küçük
çocuğun haccı sahihtir, bundan dolayı ona ecir verilir ve onun
haccı nâfile hac sayılır’, diyen Şâfiî, Mâlik, Ahmed ve
âlimlerin çoğunluğu için bir delildir. Bu hadis, bu konuda açıktır.”

Kadı
İyad -Allah
ona rahmet etsin- bu konuda şöyle demiştir:

“İslâm
âlimleri, küçük çocuğun ergenlik çağına gelmeden önce
yapmış olduğu bu haccın, ‘Haccetu’l-İslâm’ın
yerine geçmeyeceği konusunda ittifak etmişlerdir.Ancak bir grup âlim bu
konuda aykırı davranmış ve: Haccı geçerlidir,
demiştir. Fakat âlimler, bu grubun sözüne aldırış
etmemiştir.”

Peygamber -sallallahu aleyhi ve sellem-‘in:

“…
sana da ecir vardır.” Sözünün anlamı; yani;
kadının küçük çocuğu taşıması, onu ihramlı
kimsenin sakınması gereken ihramın yasaklarından
sakındırması ve ihramlı kimsenin yaptığı
fiilleri yapması sebebiyle sana da ecir vardır, demektir.”

İmam
Hattâbî -Allah ona rahmet etsin- bu konuda
şöyle demiştir:

“Küçük
çocuğa haccın olması, fazîlet yönündendir. Yoksa yapmış
olduğu hac, onun için farz hac sayılmaz.Eğer küçük çocuk
ergenlik çağına erişinceye kadar kalır da erkeklerin
konumuna gelirse, bu durumda ona, namaz gibi kılması emredildiği
gibi, gücü yeterse hac yapması da emredilir. Dolayısıyla küçük
çocuğun haccı, kendisine farz değildir, fakat Allah Teâlâ’dan
bir lütuf ve ihsan olarak kendisine farz haccın ecri yazılır. Aynı
şekilde ona haccı emreden ve hacca yönlendiren kimseye de onunla
birlikte hac yaparsa, ecir vardır. Bu kimsenin küçük çocukla birlikte durması
gereken yerlerde durması, yürüyemeyecek durumda ise onu sırtında
Beytullah’ın etrafında tavaf ettirmesi, aynı şekilde Safa
ve Merve arasında ona sa’y ettirmesi ve buna benzer hac amellerini ona
yaptırması, sünnettir.” (“Avnu’l-Ma’bûd”dan
nakledilmiştir.)

Sâib b.
Yezîd’den
-Allah
ondan ve babasından râzı olsun- şöyle demiştir:

(( حَجَّ بِي أَبِي مَعَ رَسُولِ اللهِ
صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي حَجَّةِ الْوَدَاعِ وَأَنَا ابْنُ سَبْعِ
سِنِينَ.))
[ رواه الترمذي وصححه الألباني في صحيح الترمذي ]

“Babam, Rasûlullah -sallallahu
aleyhi ve sellem- ile birlikte Vedâ haccında bana hac
yaptırdığı zaman ben, yedi yaşında
çocuktum.” (Tirmizî; hadis no: 926.Elbânî de
“Sahîhu’t-Tirmizî’de hadisin sahih olduğunu belrtmiştir.”

İbn-i Abbas’tan -Allah ondan ve babasından râzı olsun- rivâyet
olunduğuna göre, Peygamber -sallallahu aleyhi ve sellem-
şöyle buyurmuştur:

((

أَيُّمَا صَبِيٍّ حَجَّ ثُمَّ بَلَغَ
الْحِنْثَ فَعَلَيْهِ الْحَجُّ حَجَّةً أُخْرَى.))
[ رواه الشافعي في مسنده وصححه الألباني في إرواء الغليل ]

“Hangi çocuk hac yaptıktan
sonra ergenlik çağına erişirse, onun (ergenlik çağında) bir hac daha yapması
gerekir.” (İmam Şâfiî, müsnedinde rivâyet etmiş, Elbânî
de “İrvâu’l-Ğalîl”, s: 686’da hadisin sahih olduğunu
belirtmiştir.”

Küçük
çocuğun haccı ve bundan dolayı kendisine gereken şeyler
hakkındaki söz, (3240) ve (49028) nolu
soruların cevaplarında daha önce geçmişti.

Allah Teâlâ
en iyi bilendir.